Met afschieten van een kanon en het gieten van tinnen soldaatjes is zondag het bezoekersseizoen van Fort aan den Ham bij Uitgeest afgesloten. Ondanks het onstuimige herfstweer kwamen bezoekers naar het historische verdedigingswerk om nog één keer rond te kijken voordat het fort tot april de deuren sluit. De traditionele seizoensafsluiting viel dit jaar samen met de overgang naar de wintertijd en stormachtig weer. Dat zorgde voor een toepasselijk decor bij de saluutschoten die over het fortterrein klonken. Binnen konden bezoekers kennismaken met de geschiedenis van het fort en zelf aan de slag met het gieten en beschilderen van tinnen soldaatjes.

Fort aan den Ham maakt deel uit van de Stelling van Amsterdam, een omvangrijke verdedigingslinie die aan het einde van de negentiende eeuw werd aangelegd om de hoofdstad te beschermen tegen vijandelijke aanvallen. Het fort was een van de 42 forten die samen met dijken, sluizen en andere verdedigingswerken een militaire ring rond Amsterdam vormden.

Conservator Josephine Douven vertelde aan Streekstad Centraal over de oorspronkelijke functie van het fort. De verdedigingslinie was zo ontworpen dat grote stukken land rond Amsterdam onder water konden worden gezet. Dat moest het voor vijandelijke legers vrijwel onmogelijk maken om de stad te bereiken. (tekst loopt door onder de foto)

Naast veel informatie over hoe het 'toen' ging en kanongebulder, kon ook het gieten van tinnen soldaatjes op de nodige aandacht rekenen. (foto: Streekstad Centraal)

De militaire betekenis van de Stelling van Amsterdam bleek uiteindelijk beperkt. Door de snelle ontwikkeling van wapens en vliegtuigen raakte het verdedigingssysteem al betrekkelijk snel achterhaald. Tegenwoordig zijn de forten vooral historische monumenten die een beeld geven van de militaire geschiedenis van Nederland.

Met de laatste bezoekers achter de poort begint voor Fort aan den Ham nu de winterstop. In april gaat het fort weer open voor publiek. Dan kunnen bezoekers opnieuw de geschiedenis induiken en tinnen soldaatjes maken.

*Bron: Streekstad Centraal, verslag van de seizoensafsluiting bij Fort aan den Ham op 25 oktober 2026.*